Siła odśrodkowa i siła ciążenia

Miliniuton w układzie SI zaznaczonym strzałką na rycinie) zgodnie z I prawem ruchu Newtona, gdyby nie przeciwstawiła się temu siła ciążenia, zmieniająca kierunek jego ruchu. Efektem wzajemnego oddziaływania obu wspomnianych sił jest utrzymywanie pojazdu kosmicznego na orbicie okołoziemskiej.

Po włączeniu silników hamujących, prędkość ruchu pojazdu zostaje zredukowana, przeważa siła ciążenia i pojazd powraca na Ziemię. Podczas łom po orbicie okołoziemskiej (po wyłączeniu silników) pojazd kosmiczny i wszystkie znajdujące się w nim ciała pozostają w stanie nieważkości (pozornej nieważkości). W stanie takim pozostają także wszystkie obiekty oddzielające się od pojazdu, np. kosmonauta opuszczający pojazd dla wykonania odpowiednich manewrów w przestrzeni kosmicznej.

Stan nieważkości nie jest nigdy doświadczany w normalnych warunkach życia na Ziemi. Dlatego, jak wyżej wspomniano, nie można przewidzieć biologicznych następstw dłuższego narażenia organizmu na pozostawanie w tym stanie, a nawet przewidzieć zakresu zmian związanych z wchodzeniem w stan nieważkości i pierwszymi jego chwilami. Szansę wyjaśnienia tych zagadnień daje tylko eksperyment. Musi to być eksperyment realizowany w przestrzeni kosmicznej. Nie istnieją możliwości rzeczywistego, dostatecznie długiego symulowania nieważkości na Ziemi w sposób odpowiadający wymogom doświadczeń fizjologicznych, a zwłaszcza badań, których przedmiotem byłby człowiek.

Stosowanie imersji ciała w wodzie lub w odpowiedniej mieszaninie cieczy o wyższym od wody ciężarze właściwym, jako modelu nieważkości, pozwoliło wprawdzie na uzyskanie bardzo interesujących wyników, rzucających pewne światło na możliwe zmiany funkcjonowania organizmu w warunkach lotów kosmicznych, ale z różnych powodów natury metodycznej okazało się niedostateczne dla głębszych badań nad „fizjologią człowieka w przestrzeni kosmicznej”. Także ograniczenie aktywności ruchowej w toku długotrwałego unieruchomienia w łóżku nie stanowi modelu nieważkości, lecz symuluje jedynie jeden z elementów jej wpływu na organizm.

Leave a Reply