Przesunięcie krzywej dysocjacji oksyhemoglobiny w lewo

Wzrost kwasowości środowiska, podwyższenie jego temperatury przesuwa krzywą wiązania tlenu przez hemoglobinę (lub dysocjacji oksyhemoglobiny) w prawo, zmniejszając powinowactwo hemoglobiny do tlenu. Tak dzieje się właśnie w tkankach, np. w mięśniach. Przesunięcie krzywej dysocjacji oksyhemoglobiny w prawo ułatwia oddawanie tlenu potrzebującym go tkankom. Tkanki potrzebujące tlenu, to przede wszystkim tkanki o wysokim natężeniu przemiany materii. Kiedy natężenie przemiany materii wzrasta, np. podczas pracy mięśni, zwiększa się ich zapotrzebowanie na tlen. Powstające w mięśniach podczas pracy kwaśne produkty przemiany materii powodują zakwaszenie tej tkanki, powstające zaś jednocześnie ciepło powoduje wzrost ich temperatury. Obie te zmiany przesuwają krzywą dysocjacji oksyhemoglobiny w prawo, powodując oddawanie tlenu potrzebującym go w większej ilości mięśniom.

Przesunięcie krzywej dysocjacji oksyhemoglobiny w lewo poprawia natomiast jej właściwości jako transportera tlenu, nie „gubiącego” go po drodze do miejsca, do którego ma dotrzeć.

Przed kilkunastu laty stwierdzono, że podczas przemiany węglowodanowej w krwinkach czerwonych, dostarczającej im energii do podtrzymania podstawowych procesów życiowych tych komórek, powstaje na drodze przemiany glikogenu (glukozy) do kwasu pirogronowego wspomniany wyżej 2,3-DPG. Odszczepiona od glikogenu lub wychwycona z krwi sześciowęglowa cząsteczka glukozy jest fosforylowana i po przejściu kilku etapów przemian rozpada się na dwie triozy (dwie pochodne cząsteczki trójwęglowe). Jedną z nich jest fosforan dwuhydroksyacetonu, związek, który może ulegać metabolizmowi przechodząc „normalne” dalsze etapy reakcji, w całości nazywanej glikolizą (rozpadem glukozy), poprzez pośrednie produkty: 1,3-dwufosfoglicerynian, 3-fosfoglicerynian itd., lub może wejść na inny tor metaboliczny i ulec przemianie w 1,3-dwufosfoglicerynian, 2,3-dwufosfoglicerynian (2,3-DPG), 3-fosfoglicerynian itd.

Leave a Reply