Podłoże morfologiczne reakcji emocjonalnych

Związek reakcji emocjonalnych z określonymi strukturami ośrodkowego układu nerwowego znany jest od dawna. Ujawniły go obserwacje kliniczne i badania doświadczalne. Od dawna wiadomo, że uszkodzeniu przez proces chorobowy określonych okolic mózgu towarzyszą zaburzenia w sferze emocjonalnej człowieka. Badania doświadczalne, polegające na śledzeniu następstw uszkodzenia różnych części mózgu, ich operacyjnego usuwania lub przecinania ich połączeń z resztą układu nerwowego, czy wreszcie na śledzeniu skutków ich drażnienia chemicznego lub prądem elektrycznym, pozwoliły na dokładniejsze zlokalizowanie substratu anatomicznego reakcji emocjonalnych. W końcu ubiegłego stulecia fizjolog niemiecki Fryderyk Goltz wykazał, że usunięcie u psa półkul mózgowych nie zmienia istotnie jego zachowania emocjonalnego. Dla ujawnienia prymitywnych przejawów emocji ta część mózgu nie jest więc niezbędna, przynajmniej u psów. Późniejsze badania, szczególnie zespołów kierowanych przez Waltera Cannona, Paula Barda i W.R. Hessa dowiodły, że podstawowy mechanizm prymitywnych reakcji emocjonalnych, takich jak lęk, gniew itp. związany jest ze strukturami pnia mózgu i że dla wyzwolenia ich przejawów niezbędna jest integralność międzymózgowa, zwłaszcza podwzgórze. Chirurgiczne uszkodzenie tych okolic, ich usunięcie lub przecięcie dróg łączących je z innymi częściami układu nerwowego znosi lub modyfikuje przejawy emocji wywołanych przez bodźce bólowe (np. drażnienie skóry prądem elektrycznym) lub sytuacyjne (np. pokazywanie psu kota).

Leave a Reply