Odwodnienie organizmu i pragnienie – na pustyni i na morzu

Do odwodnienia organizmu dochodzi więc wówczas, gdy brak jest wody, której wypicie zaspokoiłoby subiektywne odczucie pragnienia, wyrównując zarazem jej brak w ustroju, lub wówczas, gdy mechanizm pragnienia traci sprawność działania. Oba te czynniki odgrywają rolę w różnych okolicznościach życia człowieka.

Szczególnie drastyczne warunki obciążenia mechanizmów fizjologicznych kontrolujących gospodarkę wodną organizmu stwarza klimat pustynny. Kiedyś był to problem ciekawy teoretycznie, a istotny tylko dla względnie małych populacji zaludniających tereny pustynne, dla podróżników i uczestników różnych póławanturniczych wypraw.

W ostatnim stuleciu sytuacja zmieniła się i stale zmienia się pod tym względem. W okresie ostatniej wojny światowej problem przetrwania przez człowieka w warunkach pustynnych zyskał bardzo wysoką rangę wśród spraw, które dowództwo wojsk sprzymierzonych musiało rozstrzygnąć, przygotowując lądowanie wojsk w Afryce. Utworzono specjalne grupy badawcze, złożone z najwybitniejszych specjalistów w dziedzinie fizjologii adaptacji, którym powierzono zadanie zbadania wpływu wywieranego na człowieka przez warunki pustynne, zbadanie granic tolerancji tych warunków, możliwości ich poszerzenia, problemów zapotrzebowania na wodę do picia, możliwości przystosowania organizmu do dehydratacji itd. Jedną z najbardziej zasłużonych na tym polu grup badawczych kierował wybitny specjalista w zakresie fizjologii adaptacji, profesor E.F. Adolph, uczestniczył w nich profesor B.D. Diii, kierownik sławnego Laboratorium Zmęczenia (Fatigue Laboratory) na Uniwersytecie Harwarda i in.

Leave a Reply