Mechanizmy kontrolujące zasoby soli – kontynuacja

Utrzymywanie stałej ilości chlorku sodu w organizmie należy do ważnych elementów homeostazy i ma zasadnicze znaczenie dla przetrwania. Uzasadnione jest zatem poszukiwanie mechanizmu homeostatycznego, który zapobiegałby wytworzeniu deficytu soli w organizmie w warunkach ograniczenia jej zawartości w pokarmie i powodowałby eliminację jej nadmiaru.

Można by oczekiwać istnienia mechanizmu kontrolującego zawartość soli w organizmie przez modyfikację przyjmowania soli (łaknienie soli) i jej utraty, zależnie od sytuacji, podobnego do mechanizmu pragnienia i układu antydiure- tycznego, kontrolujących gospodarkę wodną ustroju. Zaskakująco mało wiemy na ten temat. Dopiero od niedawna badania fizjologiczne poświęcone mechanizmom kontrolującym bilans solny organizmu, po obu stronach systemu, tzn. na „wejściu” i na „wyjściu”, nabierają trochę większego rozmachu.

Rozległej wiedzy o mechanizmach kontrolujących usuwanie soli z organizmu przez nerki w żadnym stopniu nie odpowiada bardzo jeszcze skromna wiedza dotycząca natury, podłoża morfologicznego i funkcjonowania systemu kontroli przyjmowania soli – łaknienia soli.

Taką sytuację można częściowo usprawiedliwić względnie mniejszym znaczeniem tego systemu od znaczenia, jakie ma np. mechanizm pragnienia, dla przetrwania organizmu w różnych warunkach krańcowych obciążeń. Różnica polega na tym, że – jak wyżej stwierdzono – organizm człowieka stoi stale w obliczu nieuchronnej utraty wody ustrojowej, natomiast nie zagraża mu szybka redukcja zasobów chlorku sodu. Utracie wody poprzez płuca, drogi oddechowe i poprzez skórę nie towarzyszą uchwytne straty chlorku sodu. Jest on tracony poprzez skórę, ale praktycznie tylko w składzie potu. Kiedy człowiek codziennie traci duże ilości potu, stężenie chlorku sodu w pocie zmniejsza się do bardzo niskich wartości. Organizm oszczędza tę sól.

Leave a Reply