Człowiek na dużych wysokościach – kontynuacja

Wszędzie tam dotarli i żyją ludzie, wykonując niejednokrotnie ciężką pracę fizyczną, która stanowi element ich codziennych czynności. Praca ta, np. w kopalniach, pod względem stawianych organizmowi wymagań należy do najcięższych i nie różni się istotnie od pracy górników zatrudnionych w kopalniach położonych blisko poziomu morza.

Najwyżej bodaj położoną miejscowością, stale zamieszkaną, jest osada górnicza na Cerro Aucanąuilcha (5300 m n.p.m.). Do osady tej dotarła w roku 1935 międzynarodowa ekspedycja fizjologów, badająca możliwości i mechanizmy adaptacji człowieka do warunków niedoboru tlenu i życia na dużych wysokościach nad poziomem morza. W osadzie tej mieszkało wówczas około 150 osób, głównie górników. Niektórym towarzyszyły rodziny – żony i dzieci. Uderzało to, że większość tych ludzi urodziła się na terenach nizinnych. Nie byli to więc ludzie, u których można by było podejrzewać istnienie utrwalonego genetycznie przystosowania do warunków życia na dużej wysokości. Ludzie ci do tych warunków przystosowywali się już w okresie dojrzałości. Nie znaczy to, że każdy zgłaszający się do pracy w tej miejscowości przystosowywał się do warunków jej środowiska. Wysokie zarobki przyciągały licznych ochotników: u niektórych adaptacja wysokościowa nie rozwijała się w stopniu pozwalającym na wykonywanie ciężkiej pracy w warunkach niedotlenienia wysokościowego, nie mogli oni przystosować się do kompleksu czynników środowiska wysokogórskiego, obejmujących przede wszystkim niskie ciśnienie cząstkowe (parcjalne) tlenu w powietrzu atmosferycznym, a poza tym niską jego wilgotność, niską temperaturę i in. Ci, którzy pozostawali, stanowili więc w pewnym sensie grupę wyselekcjonowaną, różniącą się niektórymi cechami od innych ludzi urodzonych w okolicach położonych na niewielkich wysokościach nad poziomem morza. W cechach tych nie można jednak było dopatrzeć się specjalnej genetycznie utrwalonej predyspozycji do tolerancji niedoboru tlenu we wdychanym powietrzu. Różnice między tymi ludźmi mieściły się w granicach zwykłej fizjologicznej zmienności między osobniczej.

Leave a Reply