Archive for Wrzesień 15th, 2015

Czy organizm człowieka może gromadzić zapasy wody?

Organizm człowieka nie dysponuje żadnymi „zbiornikami” na wodę. Cała ilość wypitej w nadmiarze wody usuwana jest przez nerki w ciągu 1-2 godzin. W gorącym otoczeniu, np. na pustyni, sytuacja jest inna o tyle, że organizm „nie zdąży” usunąć przez nerki wody wypitej nawet w nadmiarze ze względu na wysokie tempo parowania potu. Większa część całej ilości wchłoniętej z przewodu pokarmowego wody wydzielana jest na powierzchni skóry w składzie potu i parując ochładza organizm. Nie ma to jednak nic wspólnego z gromadzeniem zapasu wody.

Czytaj dalej »

Zmiany nieodwracalne i adaptacja patologiczna

Zwykle myśli się o zmianach adaptacyjnych jako o zjawisku przejściowo wywoływanym przez wpływy zmiennego środowiska i znikającym bez śladu po ich ustąpieniu. Dzieje się tak w istocie. Czasem jednak zagadnienie komplikuje się. Niekiedy długotrwałe narażenie organizmu na jakieś szczególne obciążenie środowiskowe lub inne wywołuje w organizmie zmiany, które wprawdzie przyczyniają się do zwiększenia odporności na działanie tego szczególnego obciążenia, ale po jego ustąpieniu pozostają przez długi czas jako zbędne, a niekiedy – szkodli- we, w zwykłych warunkach bytowania. Czy można takie zmiany naprawdę nazwać adaptacyjnymi?

Czytaj dalej »

Mechanizm homeostatyczny

Jednoczesne przyspieszenie czynności serca i wzrost ciśnienia tętniczego w stanie emocji wymagają dodatkowego komentarza. Wiadomo, że ciśnienie tętnicze krwi jest wielkością regulowaną, tzn. wzrost lub obniżenie ciśnienia wywołują odruchowe reakcje, które tak zmieniają czynność serca i stan naczyń krwionośnych, że przywrócona zostaje początkowa, stała wartość ciśnienia krwi. Reakcje te wyzwalane są z receptorów (tzw. baroreceptorów) ulokowanych m.in. w ścianie luku aorty i zatoki szyjnej (rozgałęzienie tętnicy szyjnej wspólnej na zewnętrzną i wewnętrzną) wrażliwych na rozciąganie. Kiedy ciśnienie krwi wzrasta, zwiększa się wyładowywanie impulsów nerwowych z tych receptorów. Impulsy te docierają do ośrodkowego układu nerwowego, do tzw. strefy depresyjnej, aktywując składające się na nią neurony. Pobudzenie ich powoduje zahamowanie aktywności tzw. strefy presyjnej, której komórki wysyłają impulsy powodujące przyspieszanie akcji serca i wzrost napięcia mięśniówki obwodowych naczyń krwionośnych. Strumień (częstotliwość) tych impulsów zmniejsza się. W ostatecznym efekcie zostaje więc zwolniona czynność serca, a naczynia krwionośne rozszerzają się. Ciśnienie tętnicze obniża się i wyrównany zostaje jego wzrost, który wywołał cały ten łańcuch reakcji. Obniżenie się ciśnienia tętniczego wywołuje efekt przeciwny.

Czytaj dalej »